Ostatnio aktualizowane: 26.07.21

 

Uważa się, że psy rasy border collie są inteligentne, bardzo energiczne, a jednocześnie wymagające. Ponieważ są to czworonogi mające silny temperament, nie są dobrym wyborem dla każdego z nas. Kto poradzi sobie z wychowywaniem owczarka border collie? Jak wyglądają i zachowują się przedstawiciele tej rasy?

 

Psy border collie – pochodzenie

Border collie to rasa psa pochodząca z hrabstwa Northumberland leżącego na szkocko-angielskiej granicy. Przez setki lat pasterze zamieszkujący tamte tereny hodowali czworonogi, które pomagały im w wypasie owiec i dobrze radziły sobie z niesprzyjającym klimatem. Pierwsze wzmianki o psach pochodzą z zapisków z 943 roku, a opis rasy border collie pojawił się w 1573 roku w książce Johhanesa Caina. W XIX wieku wyodrębniono ją pod nazwą ‘working sheepdog’, czyli pracujący owczarek. Border collie w 1873 roku wziął udział w brytyjskich zawodach w zaganianiu owiec, a oficjalną, używaną do tej pory nazwę rasy uznano w 1915 roku. Psy te stały się popularne także poza granicami Wielkiej Brytanii i trafiały również do tych regionów, gdzie nie hodowano owiec czy bydła. Co ciekawe, przez pewien czas pies pasterski border collie zamieszkiwał brytyjski dwór. Kilku przedstawicieli wspomnianej rasy miała królowa Wiktoria, znana jako wielbicielka zwierząt. W Polsce obecnie działa kilkadziesiąt hodowli psów border collie, co potwierdza ich popularność. Organizacja ISDS (International Sheep Dog Society) początkowo nie wyrażała zgody na to, aby rasa border collie była uznawana za wystawową. Obawiano się, że wpłynie to negatywnie na walory użytkowe czworonogów, po raz pierwszy pozwolono na to w 1976 roku.

 

Wzorzec border collie

Obowiązujący do tej pory wzorzec rasy border collie opublikowano w 1988 roku. Wynika z niego, że jej przedstawiciele są klasyfikowani do grupy czworonogów pasterskich i zaganiających oraz podlegają próbom pracy. Pies border collie powinien mieć ok. 53 cm wysokości w kłębie, w przypadku suczek zwykle jest to 45 cm. Ich waga mieści się w zakresie od 13 do 22 kg. Sprawdzając wymiary border collie, można dojść do wniosku, że ciało psów jest przeważnie nieco dłuższe niż wyższe. Ich głowa jest stosunkowo szeroka, kufa zwęża się ku nosowi i jest krótka. Nos zazwyczaj jest czarny (wyjątkiem jest brązowy border collie, w jego przypadku nos ma czekoladowy odcień). Oczy czworonogów są szeroko rozstawione i są średniej wielkości, mają brązowy lub niebieski kolor. Ogon jest długi i nisko osadzony.

Bardzo ważną kwestią jest umaszczenie border collie. Najbardziej popularne są czarno-białe czworonogi, ale nie jest to jedyna odmiana. W hodowlach znajdziemy też psy niebieskie czy czerwone, dużym zainteresowaniem cieszy się ponadto border collie blue merle, czyli niebieski marmurkowy, jak i czekoladowy marmurkowy czy czekoladowy marmurkowy trójkolorowy (border collie chocolate tricolor merle). Psy tej rasy mogą mieć dwu- lub trójkolorowe w różnych kombinacjach, ale ważne jest to, aby biały nie obejmował więcej niż 30% ciała. Z tego względu często spotykany jest też np. biało-rudy border collie, liliowy marmurkowy trójkolorowy czy niebiesko biały (inaczej border collie blue-white). Istotne jest również to, że wyróżnia się dwa rodzaje szaty: Border collie krótkowłosy oraz półdługowłosy. W pierwszym przypadku psy mają bardzo gęsty i twardy włos, dlatego wymagają odpowiedniej pielęgnacji, jednak ten włos wykazuje mniejszą tendencję do powstawania kołtunów. U czworonogów z dłuższą szatą można zauważyć bardziej wyraźną grzywę, spodnie oraz kitę.

 

Charakter border collie

Wesołe usposobienie i silny temperament to cechy, za pomocą których często opisuje się psy rasy border collie. Odpowiednia tresura jest obowiązkowa, inaczej trudno nam będzie zapanować nad czworonogiem. O przedstawicielach tej rasy często mówi się, że mają zmienną, podwójną naturę: Podczas opieki nad stadem psy są stanowcze, a jednocześnie bardzo oddane wobec swoich właścicieli. Zwierzęta nie są agresywne w stosunku do ludzi i zwykle nie wszczynają bójek, kiedy przebywają wśród innych czworonogów (co więcej, chętnie bawią się z tymi, które dorównują im pod względem kondycji). Jednak jeśli nie zadbamy o szkolenie, border collie może być agresywny, zdarza się to również w przypadku bardzo sfrustrowanych zwierząt.

Psy rasy border collie są wrażliwe i nierzadko odczuwają potrzebę przypodobania się ludziom za wszelką cenę. Jednocześnie są one uparte, sprytne i wyjątkowo inteligentne, dlatego wymagają cierpliwości oraz zachowania konsekwencji podczas socjalizacji. Ciekawe jest to, że czworonogi same wyczuwają, kiedy mogą zignorować komendy właścicieli, co powoduje u nich coraz bardziej pogłębiający się bunt. Z tego względu nie możemy pozwalać im na to, aby nie wykonywały poleceń, pobłażliwość może szybko obrócić się przeciwko nam.

Mimo że owczarki border collie bardzo dobrze sprawdzają się w roli stróża stada, nie należy liczyć na uważne strzeżenie domu. Niemniej jednak psy mogą podejmować próby zaganiania ptaków i innych poruszających się zwierząt, a nawet samochodów i biegających dzieci (ale bez ryzyka zrobienia im krzywdy). Czworonogi rasy border collie muszą mieć zapewnione zajęcie. Jeśli zaczną się nudzić, mogą pojawić się problemy, takie jak niszczenie mebli czy nawet ucieczki z posesji. To odpowiednie psy do uprawiania sportów. Może to być: Flyball, agility, obedience czy frisbee. Często wykorzystuje się je również w służbach ratunkowych i dogoterapii.

Pielęgnacja i żywienie psów border collie

Są osoby mające wątpliwości dotyczące pielęgnacji psów border collie i tego, czy mają sierść, czy włos. Jak już zostało wspomniane, w przypadku tej rasy spotykane są czworonogi krótkowłose oraz półdługowłose, obie odmiany mają gęsty włos okrywowy i gruby podszerstek. Pielęgnacja czworonogów border collie nie jest bardzo kłopotliwa, a to, o czym trzeba pamiętać, to głównie regularne czesanie. Powinniśmy wykonywać je przynajmniej raz w tygodniu, ale czasami po szczotkę należy sięgać nieco częściej, np. w okresach linienia. Co pewien czas należy też wykąpać czworonoga, głównie w sytuacji, gdy wróci zabrudzony ze spaceru (to może zależeć też od umaszczenia psa, np. szary border collie czasami brudzi się nieco szybciej niż czekoladowy). Doświadczeni hodowcy radzą, aby po kąpieli a przed wysuszeniem czworonoga sięgnąć po płyn antystatyczny lub specjalny kosmetyk, który zapobiegnie nadmiernemu zmiękczeniu sierści. Zimą powinniśmy szczególnie zadbać o łapy swojego pupila, mające długotrwały kontakt ze śniegiem, zamarzniętą ziemią, a także rozsypywaną na chodnikach solą. Bardzo przydatne w tym okresie mogą okazać się buty dla psa, które ochronią łapy czworonoga także przed ostrymi kamieniami czy przypadkowym poślizgnięciem się.

Nie należy się obawiać, że waga border collie gwałtownie się zmieni i zwierzę zacznie mieć problemy z nadwagą. To bardzo energiczne psy i nie lubią siedzieć w miejscu przez dłuższy czas. Jednak potrzebują one dobrze zbilansowanej diety, dostarczającej dużą ilość białka, węglowodanów, jak i błonnika. Karma dla owczarków border collie musi być dobrej jakości.

 

Długość życia psów border collie

Przedstawiciele rasy border collie żyją średnio od 13 do 15 lat. To zdrowe i wytrzymałe psy, jednak podobnie jak inne czworonogi, mogą borykać się z określonymi problemami zdrowotnymi. To przede wszystkim choroby oczu, a w szczególności anomalia oka owczarków collie (CEA). Schorzenie jest wrodzone i dziedziczne, może być powodem niedowidzenia, krwotoku wewnątrz gałki ocznej lub nawet ślepoty, dlatego tak ważne są badania diagnostyczne przeprowadzane u szczeniąt w 6. lub 7. tygodniu życia.

Psy border collie często wykazują wrażliwość na środki, jakie stosuje się przy narkozie. Niekiedy diagnozuje się u nich również schorzenia neurologiczne, a także dysplazje łokciowe oraz biodrowe. Jeśli zwierzę za wcześnie rozpocznie treningi i będą one bardzo obciążające oraz intensywne, istnieje ryzyko pojawienia się problemów związanych z układem ruchu.

Border collie – opinie

Border collie nie jest psem odpowiednim dla każdego. Osoby bez żadnego doświadczenia w wychowywaniu czworonogów mogą mieć problem z właściwą socjalizacją pupila. Rasa ta wymaga bardzo dużo cierpliwości i konsekwencji. Aby border collie był szczęśliwy, a przy tym dobrze wychowany, potrzebuje aktywności fizycznej, jak również umysłowej. Każdego dnia trzeba mu poświęcać średnio 3 – 4 godziny, dlatego nie jest to dobry wybór dla osób zapracowanych. Ciekawe jest to, że border collie może żyć w mieszkaniu w bloku, nie musi to być dom jednorodzinny z ogródkiem. Zwierzę trzeba zabierać na dłuższe spacery i pozwolić mu na spożytkowanie nadmiaru energii, dużo radości sprawiają mu także treningi umysłowe. Dom czy mieszkanie powinno być dla czworonoga miejscem, w którym się wycisza i odpoczywa. Co prawda border collie nie musi uprawiać żadnej dyscypliny sportowej, ale brak jakichkolwiek komend i zadań od właściciela może spowodować, że będzie czuł się nieszczęśliwy.

Jako szczeniak border collie może początkowo być nieco nieznośny i niszczyć rzeczy, ale za sprawą odpowiedniego szkolenia na pewno uda nam się nad nim zapanować. Należy zapewniać mu aktywności związane z jego instynktem, dobrze sprawdza się np. treibball, czyli zbieranie i prowadzenie dużych piłek treningowych do piłkarskiej bramki (rozwija to komunikację między psem a właścicielem). Mimo że border collie to nie miniaturka, podróżowanie z czworonogiem samochodem nie powinno być kłopotliwe. Jednak aby rzeczywiście tak było, musimy od samego początku przyzwyczajać pupila do przemieszczania się samochodem czy innymi środkami transportu.

Psy rasy border collie mogą mieszkać z kotami, jeśli będą wychowywały się razem z nimi. Prawidłowo przeprowadzona socjalizacja pozwala im również na współdzielenie domu z innymi psami, ale zdarza się, że źle znoszą obecność niewykastrowanych samców. Czworonogi dobrze dogadują się również z dziećmi, jednak bardziej wrażliwe owczarki mogą mieć problem z akceptacją bardzo energicznych maluchów. Czy border collie to odpowiedni pies dla seniorów? Osoby starsze, które prowadzą mało aktywny tryb życia, prawdopodobnie nie będą w stanie zapewnić mu tak dużo ruchu i zabawy, ile potrzebuje.

Ile kosztuje border collie?

Cena za szczeniaka border collie to ok. 3000 – 5000 zł. Czasami jest ona nieco wyższa, co zdarza się głównie w sytuacji, kiedy pies bardzo mocno wpisuje się we wzorzec rasy, a jego rodzice mają na swoim koncie znaczące osiągnięcia na wystawach. Istotną kwestię odgrywa również renoma hodowli, na którą się zdecydowaliśmy. Miejsce, w którym chcemy kupić szczeniaka, należy dobrze zweryfikować i sprawdzić, czy jest legalne. Właściciel powinien umożliwić nam odwiedzenie swojej hodowli i obejrzenie zwierząt, wówczas możemy się przekonać, czy mają zapewnione dobre warunki. Ponadto osoba mająca doświadczenie z pewnością doradzi nam, który czworonóg będzie do nas pasował i podpowie, jak o niego dbać. Jeżeli cena za psa to 500 – 1000 zł, najlepszym rozwiązaniem jest znalezienie innego miejsca, bo prawdopodobnie nie jest to renomowana hodowla, a tzw. pseudohodowla. Nie zawsze można ją rozpoznać po bardzo złych warunkach, czasami pod tym względem jest ona prowadzona bardzo dobrze. Niemniej jednak w takich miejscach zwierzęta są rozmnażane w nieprawidłowy sposób: Kojarzy się ze sobą osobniki, które są za blisko spokrewnione i podatne na choroby. Jeśli mamy wątpliwości, czy dana hodowla border collie jest godna zaufania, możemy zweryfikować to w regionalnym oddziale Związku Kynologicznego w Polsce.

 

 

Dodaj komentarz

0 KOMENTARZ